دندان خرگوشی یکی از ناهنجاریهای شایع دندانی است که به دلایل مختلفی از جمله ژنتیک، عادات غلط دهانی یا مشکلات رشدی بروز میکند. این وضعیت که در آن دندانهای جلویی فک بالا بیش از حد به سمت جلو متمایلاند، تنها یک مشکل زیبایی نیست بلکه می تواند روی سلامت کلی دهان و حتی کیفیت زندگی شما تاثیر بگذارد. در این مطلب سعی کردهایم هرآنچه باید درباره درمان دندان خرگوشی با ارتودنسی و مراقبتهای آن بدانید را به طور جامع و با جزئیات بررسی کنیم تا راهنمای انتخاب و اقدام آگاهانه شما باشد.
دندان خرگوشی یعنی چه و چرا به درمان نیاز دارد؟
دندان خرگوشی اصطلاحی است که به مواردی گفته میشود که دندانهای جلویی فک بالا خیلی جلوتر از دندانهای پایین قرار دارند یا فاصله زیادی با آنها دارند. این وضعیت می تواند به دلیل فشار بیش از حد به فک بالا در زمان رشد، ژنتیک، عادات نادرست رشدی مثل مکیدن انگشت یا گذاشتن زبان بین دندانها هنگام بلعیدن ایجاد شود.
عوارض درمان نشدن دندان خرگوشی:
- تاثیر منفی بر زیبایی لبخند و کاهش اعتماد به نفس
- اختلال در جویدن و بلع مواد غذایی
- مشکلات تکلمی (به ویژه در تولید برخی حروف)
- خطر بالاتر شکستگی یا صدمه به دندانهای جلویی
- التهاب و عفونت لثه به دلیل قرارگیری نامناسب دندانها
- حتی تغییر فرم و تقارن صورت در موارد شدید
علل پیدایش دندان خرگوشی (Overjet)
1 – ژنتیک
وراثت یکی از اصلی ترین عوامل است و اگر در خانواده افرادی با این ویژگی وجود داشته باشند، احتمال بروز آن در فرزندان بیشتر است.
2 – عادات غلط دوران کودکی
مکیدن انگشت، پستانک یا حتی قرار دادن زبان میان دندانها هنگام بلع میتواند در رشد فک تاثیر منفی بگذارد.
3 – اختلالات رشد فک
کوچک بودن فک پایین یا رشد بیش از حد فک بالا این ناهنجاری را تشدید میکند.
4 – بیماریها و عفونتهای لثه
برخی بیماریها به تضعیف ساختار نگهدارنده دندانها و جابجایی آن ها منجر میشوند.
روشهای ارتودنسی برای درمان دندان خرگوشی
روش درمان ارتودنسی دندان خرگوشی مناسب هر فرد با توجه به سن، شدت ناهنجاری و شرایط فک و دندان انتخاب
می شود. متداول ترین گزینه ها عبارتند از:
1 – ارتودنسی ثابت
ارتودنسی ثابت رایج ترین راه درمان است (مخصوصا در کودکان و نوجوانان). براکتهایی روی دندان چسبانده می شود و با وارد کردن نیروی تدریجی، دندانها به موقعیت صحیح هدایت میشوند.
این روش برای تمام ردههای سنی قابل استفاده است و بسته به شدت مشکل ۱۸ ماه تا ۳ سال طول میکشد.
2 – ارتودنسی متحرک
برای بزرگسالان و موارد خفیف تا متوسط، ارتودنسی متحرک که شامل الاینرهای شفاف و قابل جابجایی است، کاربرد زیادی دارد. این روش نامرئی و راحت است اما معمولا هزینه بیشتری نسبت به روش سنتی دارد و برای همه موارد مناسب نیست.
3 – گسترش کام
در کودکانی که فک بالا کوچک تر از فک پایین است از دستگاه گسترش کام استفاده میشود. این وسیله کمک میکند استخوان فک بالا در سنین رشد گسترش یابد و جا برای دندانها باز شود و از پیشروی بیشتر دندانهای بالا جلوگیری گردد.
4 – جراحی فک به همراه ارتودنسی
در موارد بسیار شدید (به ویژه بزرگسالان) که مشکل ناشی از استخوان فک باشد، ممکن است نیاز به جراحی و تغییر موقعیت فک بالا یا پایین باشد. این جراحی با همکاری ارتودنتیست و جراح فک انجام میشود.
روند درمان ارتودنسی دندان خرگوشی چگونه است؟
- ارزیابی و مشاوره اولیه: معاینه فیزیکی، تهیه تصاویر دندان و سنجش شدت ناهنجاری
- برنامه ریزی درمان: انتخاب دستگاه مناسب با سن و شدت مشکل
- شروع درمان: اقدام به نصب وسایل و ویزیتهای منظم
- طول درمان: معمولا بین 12 تا 24 ماه متغیر است اما در برخی موارد تا 3 سال نیز طول میکشد.
- نگهدارنده (ریتینر): بعد از تکمیل درمان، ریتینر ضروری است تا دندانها تثبیت شوند و به حالت اولیه بازنگردند.
بهترین سن برای شروع درمان دندان خرگوشی
درمان در سنین پایین (7 تا 12 سال) بهترین و سریع ترین نتایج را دارد. زیرا در این دوران استخوانهای فک هنوز قابل انعطاف است و اصلاح دندانها ساده تر خواهد بود. اگرچه ارتودنسی در بزرگسالی نیز موثر است اما ممکن است مدت درمان کمی طولانیتر شود یا نیاز به درمان تکمیلی باشد.
اهمیت مراقبتهای ارتودنسی و نگهدارندهها
پس از اتمام دوره ارتودنسی باید حتما از نگهدارنده استفاده کنید تا نتیجه حاصل حفظ شود. همچنین رعایت بهداشت دهان و دندان در دوران ارتودنسی اهمیت دوچندان دارد. مسواک زدن منظم، استفاده از نخ دندان و مراجعه دورهای به ارتودنتیست برای چکاپ از الزامات درمان موفق است. رعایت این نکات باعث پیشگیری از پوسیدگی، بیماری لثه و مشکلات آتی دندان میشود.
مزایای درمان دندان خرگوشی با ارتودنسی
- بهبود زیبایی چهره و لبخندی سالم
- افزایش اعتماد به نفس
- تسهیل در گفتار و صحیح تر شدن تلفظ حروف
- بهبود جویدن غذا و هضم بهتر
- پیشگیری از سایش غیرمعمول یا شکستگی دندانهای جلویی
هزینه و مدت زمان ارتودنسی دندان خرگوشی
مدت درمان معمولا بسته به شدت مشکل و سن بیمار متغیر است.
هزینه درمان بسته به نوع ارتودنسی (ثابت یا متحرک) و شدت مشکل متفاوت خواهد بود. برای دریافت مشاوره دقیق و برآورد هزینه میتوانید به کلینیک تخصصی مراجعه کنید
نتیجه گیری
درمان ارتودنسی دندان خرگوشی تنها به زیبایی لبخند محدود نمی شود؛ بلکه می تواند از بروز مشکلات جدی دهانی، التهابات لثه، اختلالات رشدی صورت و حتی مشکلات گوارشی یا گفتاری پیشگیری کند. اگر شما یا فرزندتان این مشکل دارید، هرچه سریع تر برای ارزیابی و درمان مراجعه کنید تا لبخندی سالم و اعتماد به نفس بیشتر داشته باشید.
سوالات متداول
آیا ارتودنسی دندان خرگوشی در بزرگسالان هم تاثیرگذار است؟
بله. در هر سنی می توان دندان خرگوشی را درمان کرد اما در کودکان نتایج سریعتر و آسانتر به دست میآید.
آیا درمان دندان خرگوشی دردناک است؟
در روزهای ابتدایی پس از هر بار چکاپ کمی ناراحتی وجود دارد اما این درد خفیف و موقت است و به راحتی با
توصیه های متخصص مدیریت میشود.
آیا فقط با ارتودنسی می توان خرگوشی دندان را درمان کرد؟
در موارد خفیف تا متوسط، ارتودنسی کافی است. در موارد بسیار شدید و ساختاری، ممکن است جراحی فک نیز مورد نیاز باشد.
اگر درمان انجام نشود چه می شود؟
عوارض مانند التهاب لثه، پوسیدگی، آسیب حاد به دندانهای جلو و حتی تاثیر منفی بر چهره محتمل است.
آیا بعد از ارتودنسی باید نگهدارنده (ریتینر) استفاده کرد؟
بله. برای تثبیت نتایج و جلوگیری از بازگشت باید از ریتینر طبق نظر پزشک استفاده شود.
کلینیک تخصصی ارتودنسی دکتر فروغی
برای درمان اصولی، حرفهای و دقیق دندان خرگوشی، مراجعه به کلینیک تخصصی ارتودنسی دکتر فروغی بهترین انتخاب است. این کلینیک با بهره گیری از مجهزترین تجهیزات روز دنیا، پرسنل متخصص و تجربه فراوان، آماده ارائه مشاوره تخصصی و درمان جامع مشکلات دندانی شما است. اگر نیاز به اطلاعات بیشتر، رزرو نوبت و یا مشاوره دارید، همین امروز با کلینیک دکتر فروغی تماس بگیرید تا لبخندی زیبا و سالم برای شما فراهم شود.
مراقبت به موقع از دندانها، مهم ترین سرمایه گذاری برای زیبایی و سلامت دائمی لبخندتان است.
کلینیک دکتر فروغی، همراه همیشگی لبخند شما.
